fbpx
Podstawy kawy

Kawa speciality – co to takiego jest?

7 września 2019 5 min
Piotr Krzekotowski
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

Zróbmy szybki test: czy smakuje Ci kawa, którą pijesz? Jest przyjemna w smaku, słodka i aromatyczna? Czy raczej gorzka, o bardzo intensywnym aromacie palenia?

Jeśli jesteś w stanie odpowiedzieć twierdząco tylko na ostatnie pytanie, to mam dla Ciebie złą wiadomość – znajdujesz się w pułapce złej kawy. Co więcej, gorzki i pełen spalenizny smak kawy wcale nie jest jej naturalnym smakiem. Powstało nawet przekonanie, że im bardziej intensywna i „mocniejsza”, tym ma w sobie więcej kofeiny. Ale to również nieprawda.

Na szczęście istnieje rozwiązanie dla tych, którzy szukają czegoś lepszego od gorzkiej, spalonej na węgiel kawy…

Speciality znaczy jakość!

Tym rozwiązaniem jest kawa speciality, czyli w skrócie kawa najwyższej jakości. Nie chodzi tutaj jednak o taką “jakość”, o której często możesz usłyszeć w reklamach popularnych, sklepowych marek.

Żeby uzyskać tytuł “speciality” i znaleźć się w rankingu, kawa przechodzi przez testy sensoryczne, w których musi otrzymać minimum 80 na 100 punktów. W czasie testów ocenie poddawane są smak i aromat wypalonej kawy oraz jakość zielonego ziarna. Sprawdza się, czy nie są na przykład niedojrzałe, zgniłe lub pęknięte.

Jak pisze Ika Graboń, autorka książki „Kawa. Instrukcja obsługi najpopularniejszego napoju na świecie”:

Tak jak ze zgniłego jabłka nie będzie szarlotki,
tak ze zgniłego ziarna kawowca nie będzie dobrej kawy.”

I ma w tym bardzo dużo racji – jakość ziaren kawy, to najważniejsza kwestia przy zaparzaniu pysznej kawy. Dlatego warto zwrócić uwagę na to, jakie kupujemy.

Osoby, które przeprowadzają testy sensoryczne i ustalają punktację kawy speciality też nie są przypadkowe. Jakość kawy oceniana jest przez Q-graderów, czyli najlepszych z najlepszych specjalistów w dziedzinie sensoryki. Dlatego możemy mieć pewność, że tak wysoko oceniona kawa będzie bardzo aromatyczna, przyjemna i delikatna.

Żeby jeszcze bardziej zobrazować różnice między “zwykłą” kawą, a kawą speciality, muszę wspomnieć o czymś jeszcze. Podczas testów sensorycznych wiele kaw zostaje zdyskwalifikowanych lub otrzymuje ocenę poniżej 50 punktów. Oznacza to, że posiada ponad 86 defektów i klasyfikowana jest jako odpad. Możesz pomyśleć, że takie ziarna trafiają prosto do kosza, ale nic z tych rzeczy. To właśnie one bardzo często lądują na sklepowych półkach…

Kawa speciality – ile to kosztuje?

Skoro różnica jest tak ogromna, to dlaczego wiele osób wciąż sięga po kawy gorszej jakości? Może po prostu chodzi o cenę? Czy kawa speciality jest zbyt droga?

Pudło! Cena kawy speciality jest bardzo zbliżona do ceny kaw komercyjnych. Kilogram kawy speciality, wypalonej w dobrej, sprawdzonej palarnii kosztuje od ok. 150 do 200 zł. Czyli niemalże tyle samo, ile mogą kosztować kilogramowe paczki “włoskich” kaw.  Z tą drobną różnicą, że te drugie są palone (a tak naprawdę przepalane) masowo, na ogromną skalę.
I do tego wszystkiego miesiącami leżą na sklepowych półkach.

Dlatego na paczkach kawy dobrej jakości znajdziesz datę palenia, a na paczkach sklepowej kawy – datę przydatności do spożycia 🙂

Podsumujmy więc nasze rachunki na prostym przykładzie. Decydujesz się spróbować czegoś lepszego i zamawiasz kilogram świeżej, dobrze wypalonej kawy. Płacisz za nią uśrednioną cenę 175 zł.

Z jednego kilograma ziaren, przygotujesz ok 60 kubków kawy, gdzie kubek to ok. 250 ml napoju. I to niezależnie, czy parzysz ją w ekspresie, czy metodami alternatywnymi. Zatem jedna kawa będzie kosztowała Cię tylko 2,92 zł. Czyli ponad 4-krotnie mniej niż np. w popularnej kawiarni w Twoim mieście. Czy to dużo? To już pytanie do Ciebie.

Kawa speciality parzona w domu, a kawa w lokalnej kawiarni

Co więcej, miesięcznie często wydajemy dużo, dużo więcej na rzeczy, które mają z reguły poprawić jakość naszego życia. 100 zł wydane na siłownie,
40 zł na Netlixa, czy dieta pudełkowa, której cena zaczyna się od 70 zł za dzień – to tylko niektóre z takich wydatków. Suma tych kosztów to zdecydowanie ponad 200 zł. Wobec tego, dlaczego odmawiamy sobie dobrej, świeżej kawy?

Może i najlepsza, ale niepopularna

Dzieje się tak przede wszystkim dlatego, że bardzo mało osób o niej wie. Rynek kawy speciality w Polsce, mimo tego, że szybko się rozwija, wciąż stanowi ok 2-3% całego rynku kawy. Kawa speciality zazwyczaj jest wypalana w małych, lokalnych palarniach. Ich budżet na szeroko pojęty marketing ma się nijak w porównaniu do wielkich koncernów.
To właśnie problem z dotarciem do szerokiego grona odbiorców i umiejętność przekonania ich do picia dobrej kawy, stanowi nierzadko największą przeszkodę. 

Drugim powodem braku popularności takiej kawy są… nawyki. W Polsce ruch związany z kawą speciality zaczął się rozwijać dopiero od niedawna . Przez wiele lat byliśmy przyzwyczajeni do innych kaw, w związku z czym gorzki, nieprzyjemny smaku kawy jest dla nas czymś oczywistym. Dlatego ciężko nam przekonać się do kawy, która smakuje zupełnie inaczej.

I jak wspomniałem we wstępie – znaczna część osób pijących kawę, uważa, że im jest ona bardziej gorzka, ciemna i intensywna, tym zawiera więcej kofeiny. A tak naprawdę jej ilość, zależy od tego jak długo kawa była w kontakcie z wodą. Dlatego np. w espresso jest mniej kofeiny, niż w kawach przygotowywanych metodami alternatywnymi.

Ostatni powód jest dość prozaiczny – to snobizm, który narósł wokół kultury picia kawy speciality. Nie tylko ze względu na ilość sprzętów, których potrzebujemy, czy precyzyjne podejście do parzenia kawy. Część baristów i kawoszy, związanych z kawą speciality, otwarcie wyraża krytykę wobec tych, którzy wolą pić inną kawę. A nikt nie lubi spotkać w kawiarni baristy, który zamiast nam pomóc, obruszy się gdy poprosimy o „mocną kawę”.
Na szczęście i to się zmienia. Coraz częściej można trafić na ludzi, którzy nie tylko podpowiedzą nam co wybrać, ale też potrafią zarazić nas swoją pasją!

Bariści w kawiarni chętnie opowiedzą Ci o kawie speciality.

Sposób na lepszą kawę

Dlatego, jeśli szukasz kawy, która nie tylko Cie pobudzi, ale jednocześnie będzie bardzo aromatyczna i przyjemna w smaku to zdecydowanie sięgnij po kawę speciality.

Wybór świeżych i aromatycznych ziaren to połowa sukcesu. Drugie pół – to zaparzenie kawy.

Kawę speciality możesz zwyczajnie zaparzyć w ekspresie i wypróbować ją pod postacią na przykład: pysznego, gęstego espresso. Jednak w przypadku kawy wysokiej jakości, równie popularne są alternatywne metody parzenia. Zaparzenie kawy w sposób alternatywny nie dość, że jest bardzo efektownym, dającym wiele frajdy rytuałem, to pozwala także na wyciągnięcie z niej jeszcze więcej smaku i aromatu. No i nie potrzebujesz ekspresu 🙂

Bardzo Ci dziękuję za dotrwanie do końca artykułu oraz życzę wielu kubków pysznej, świeżej, aromatycznej i przyjemnie pobudzającej kawy! A jeśli chcesz poznać sposoby na pyszną kawę w domu, koniecznie przeczytaj artykuł o alternatywnych sposobach parzenia kawy. Może któryś z nich stanie się Twoim nowym, kawowym rytuałem.


  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

Spodobał Ci się ten artykuł?

Zapisz się na nasz newsletter i bądź na bieżąco!

tagi:

O autorze

Piotr Krzekotowski

Założyciel marki Best Way Beans i wielki zwolennik kawy z AeroPressu. Poza pisaniem i próbowaniem różnych kaw, uwielbia "robić social media" i zdobywać wiedzę o marketingu w każdej postaci. Do tego czyta dużo książek, blogów, chętnie podróżuje po świecie i zdecydowanie nie potrafi odpoczywać.

Mogą Ci się spodobać

Jak zaparzyć kawę?

Jak w 7 krokach zaparzyć kawę w dripie v60?

12 września 2019 3 min
 
Ola Pośpiech
Jak zaparzyć kawę?

Kawiarka – jak zaparzyć w niej kawę?

18 września 2019 2 min
 
Ola Pośpiech